یکشنبه 06 فروردین 1396  |

درباره طرح

درباره طرح:
اطلاعات گزارش وضعیت جهانی ایمنی راه در سال 2015 نشان میدهد که تلفات جاده ای در ایران به عنوان یکی از کشورهای با درامد متوسط در منطقه شرق مدیترانه در رده دوم بعد از کشورهای کم رامد و کشورهای منطقه آفریقا قرار دارد. در منطقه شرق مدیترانه نیز این کشور با بیش از 32 کشته در هر 100,000 نفر جمعیت از نظر نرخ کشته های جاده ای در رده دوم قرار دارد. ارتقای ایمنی راه‌ها و پیشگیری پایدار از بروز تلفات ترافیکی و جراحات شدید، مستلزم تلاش سازمان‌یافته متمرکز و مؤثر است. گزارش جهانی پیشگیری از جراحات ترافیکی، نخستین تلاش به‌منظور برانگیختن دانش عمومی نسبت به عمق موضوع ایمنی و همچنین توسعه ساختار منسجم پیشگیری از آن بوده است.

 

اهداف طرح:

با توجه به وضعیت نامطلوب ایمنی جادهای در کشورمان، توسعه نظام‌مند و ارتقای ایمنی مدنظر قرار داشته است. این اهداف در تهیه و تنظیم برنامه عملیاتی ارتقای ایمنی درراه‌های کشور نیز مدنظر قرار داشته است. برنامه عملیاتی ارتقای ایمنی مبتنی بر توصیه‌های سازمان بهداشت جهانی، و منطبق بر ارکان و اهداف برنامه جهانی دهه ایمنی ترافیک (2020-2011) قرار خواهد داشت. این اهداف عبارتند از:


- پيگيري اهداف عالی ولی امکانپذیر برای کاهش جراحات و تلفات جادهای تا یک افق مشخص با توسعه چارچوب کنونی اهداف ملی؛ 
- ارائه و پیاده‌سازی راهبردها و برنامه‌های ایمنی راه پایدار از طریق ایجاد فرایندها و به‌کارگیری روش‌های اجرایی و مدیریتی یکپارچه؛ 
- تقویت زیرساخت و ظرفیت مدیریتی برای اجرای فعالیت‌های ایمنی راه در سطح ملی؛ 
- طراحی، بهبود، توسعه و به‌کارگیری سیستم ثبت اطلاعات سوانح جادهای در سطح ملی؛ 
- پایش فرایند و عملکرد بر اساس تعدادی از شاخص‌های از پیش تعریف‌شده در سطح ملی؛ 
- تشویق به اعتباردهی بیشتر به ایمنی راه و استفاده بهتر از منابع موجود از طریق حصول اطمینان از در نظر گرفتن عنصر ایمنی راه در پروژه‌های زیرساختی؛ 
- انتقال دانش از طریق آماده‌سازی، ارائه و انتشار منابع و مراجع راهنما، دستورالعمل‌های فنی، ابزار تجزیه ‌و تحلیل و برنامه‌های آموزشی برای سازمان‌های مسئول و کارشناسان ایمنی راه در سرتاسر کشور. 


برنامه عملیاتی ارتقای ایمنی مبتنی بر سیستم مدیریت ایمنی و رویکرد سیستم ایمن خواهد بود. در این راستا، کمیسیون ایمنی راه‌ها در ایران به‌عنوان نهاد راهبر ارتقای ایمنی در کشور شناخته‌شده است. هدف کمّی مدنظر در راهبرد ملي ايمني راه‌هاي ايران، کاهش شاخص کشته به صد هزار جمعیت به میزان 9 در ابتدای سال 1400 تنظیم‌شده است (کمیسیون ایمنی راههای کشور 1390).

 

 

محتواي پروژه و فرايند انجام كار
تدوین برنامه عملیاتی ایمنی راه های کشور با توصیه وزارت راه و شهرسازی و در پاسخ به دغدغه های ایمنی جاده ای و با توجه به رهنمودهای دهه اقدام برای ایمنی راه تعریف‌شده است. این طرح با توجه به کمبود و نیازهای فعلی در خصوص دسترسی به یک برنامه عملیاتی یکپارچه برای دستگاه های اجرایی تبیین شده و انجام آن مورد تأکید اساتید دانشگاهی و مدیران خبره در زمینه ایمنی راه های کشور بوده است. برای این منظور در ابتدای کار اقدام برای تهیه شرح خدمات بر اساس تجربیات جهانی و ملی و با هم اندیشی اساتید و کارشناسان خبره در این زمینه به عمل آمد. در تهیه این شرح خدمات از رهنمودهای بین المللی شامل گزارش جهانی سازمان بهداشت جهانی (2004) و برنامه جهانی دهه اقدام برای ایمنی راه به‌عنوان بنیادی ترین اسناد بالادستی طرح استفاده‌شده است. در پی آن، برای ایجاد چارچوب اجرایی طرح نیز سعی شده است تا مبنایی معتبر در سطح بین المللی مورداستفاده قرار گیرد. ازاین‌رو، گزارش تهیه‌شده توسط بانک جهانی در سال 2013 با عنوان «راهنمای بازنگری ظرفیت مدیریت ایمنی راه و پروژه های سیستم ایمن» (GRSF) به‌عنوان الگوی ساختاری این طرح در نظر گرفته شد.
در شکل (1) الگوی تدوین برنامه عملیاتی ایمنی راه های کشور نشان داده شده است. بر اساس این الگو پس از ارائه گزارش های اولیه در خصوص مقدمات کار و بررسی ظرفیت مدیریت ایمنی راه در کشور، پروژه های سیستم ایمن در قالب 11 پروژه به مشاوران متخصص در هر حوزه کاری واگذار می شود. در انتها پس از تدوین ویرایش نهایی پروژه های سیستم ایمن، سیاست گذاری و اولویت بندی بر روی برنامه های مطرح در طی این پروژه ها برای دستگاه های اجرایی انجام‌شده و جمع بندی نهایی برنامه های توصیه‌شده در قالب سند ملی برنامه عملیاتی 5 ساله ارائه خواهد شد.




 


برای تعیین پروژه های سیستم ایمن در مرحله دوم طرح، از تجربه بانک جهانی در طرح برنامه های ملی استفاده‌شده است. راهنمای GRSF در مرحله تعریف پروژه های سیستم ایمن مجموعه ای از عناوین اساسی را برای انجام مطالعات در سطح کشورها مشخص کرده است. این عناوین در سه بخش عمده شامل اقدامات نیازمند 
اولویت بندی بر اساس موقعیت های پرخطر، بازنگری سیاست ها و وظایف نهادهای مدیریتی دسته‌بندی‌شده است. در طرح پیش رو برای تدوین برنامه عملیاتی ایمنی راه در کشور سعی شده است شرح خدمات بر اساس دسته بندی های مشروح در راهنمای GRSF و ارتباط اجزا بر اساس سیستم مدیریت ایمنی راه شکل گیرد. برای این منظور لازم بود تا از تجربیات موجود در ایران نیز بهره گرفته شود. راهبرد ملی ایمنی راه در ایران به‌عنوان سند بالادست در تدوین راهبردها و برنامه ها در سطح کشور شناخته می شود. این سند هم‌راستا با دهه اقدام برای ایمنی راه برای سال های 1390 تا 1400 و بر مبنای سیاست های برنامه توسعه پنجم تهیه‌شده و مشتمل بر 96 راهبرد مرتبط با اقدامات و وظایف دستگاه های اجرایی است. در طرح پیش رو به نحوی از ادغام توصیه های راهنمای GRSF و اهداف راهبردی در راهبرد ملی ایمنی برای تهیه شرح خدمات استفاده خواهد شد. بر این اساس 96 راهبرد مزبور در بین پروژه های سیستم ایمن توزیع خواهد شد. برای تعریف پروژه های سیستم ایمن در این طرح سعی بر آن بوده است تا از الگوی توصیه‌شده در راهنمای GRSF پیروی شود. در این الگو به‌طور عام برای هر پروژه لازم است چهار مرحله به شرح زیر در نظر گرفته شود:


-تهیه راهنمای فنی (یا اصلاح و بازنگری راهنماهای موجود) برای هر یک از راهبردها
-برنامه انتقال دانش و آموزش مدیران و کارکنان
- سنجش کارایی و اثربخشی برنامه ها
-آماده‌سازی ویرایش نهایی برنامه عملیاتی (ملّی)

در طی تدوین برنامه عملیاتی ایمنی راه، جزییات مربوط به هر یک از این فعالیت ها بسته به نیاز هر پروژه تشریح خواهد شد. در طرح پیش رو به‌طورکلی 11 عنوان برای پروژه های سیستم ایمن در نظر گرفته‌شده است. این 11 پروژه در چهار بخش عمده به شرح جدول (1) دسته‌بندی‌شده است.






 


 

انتخاب رنگ:
عرض اسکین:
پترن زمینه:
ستون های مگا منو:
گزینه جستجو: خروج